Είσοδος Είσοδος για Ιδιώτες Είσοδος για Επιχειρήσεις

Ελληνική Οικονομία: Σύντομη ανάλυση για το Πρωτογενές Πλεόνασμα του 2017

9/5/2018 - Μελέτες & Αναλύσεις

Ελληνική Οικονομία

Το υψηλό πρωτογενές πλεόνασμα ενισχύει την αξιοπιστία της δημοσιονομικής προσαρμογής

 

Η νέα υπέρβαση του στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα που ανήλθε το 2017 στο 4,2% του ΑΕΠ – υπερδιπλάσιο του στόχου του προγράμματος για το συγκεκριμένο έτος – από 3,8% του ΑΕΠ το 2016 και 0,6% του ΑΕΠ το 2015, υπογραμμίζει τη συνεπή πρόοδο στη δημοσιονομική προσαρμογή.

Θα πρέπει να υπογραμμισθεί ότι για δεύτερη χρονιά το διευρυμένο πλεόνασμα στο σύστημα κοινωνικής ασφάλισης αποτέλεσε το βασικό θεμέλιο της υπεραπόδοσης, σημειώνοντας πλεόνασμα 1,7% του ΑΕΠ σε σύγκριση με 1,2% του ΑΕΠ το 2016 (έναντι αρχικών εκτιμήσεων για έλλειμμα) και έλλειμμα 0,3% του ΑΕΠ το 2015. Ομολογουμένως, η βελτίωση αυτή αντανακλά τόσο τις θετικές τάσεις στο σκέλος των εσόδων των φορέων κοινωνικής ασφάλισης (ετήσια αύξηση 0,3% του ΑΕΠ εξαιρουμένων των μεταβιβάσεων από την κεντρική κυβέρνηση) όσο και τη μείωση δαπανών κατά 0,2% του ΑΕΠ σε σχέση με το 2016 (εξαιρουμένης της δαπάνης από την ενσωμάτωση δημοσίων υπαλλήλων στον ΕΦΚΑ). Οι ανωτέρω τάσεις εκτιμάται ότι θα διατηρηθούν τη διετία 2018-19.

Στη θετική πορεία των εσόδων εκτιμάται ότι συνεισέφερε και η ανάκαμψη της απασχόλησης, η οποία μεταφράστηκε σε αυξημένες εισφορές εργοδοτών και εργαζομένων (0,15% του ΑΕΠ), κυρίως από μισθωτή εργασία

Στο σκέλος της δαπάνης του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης σημειώθηκε ετήσια μείωση 0,3% του ΑΕΠ, η οποία αποτυπώνει τις σωρευτικές εξοικονομήσεις από την πλήρη εφαρμογή των παρεμβάσεων που νομοθετήθηκαν την τελευταία οκταετία, σε συνδυασμό με την επιβράδυνση των νέων συνταξιοδοτήσεων μετά την επιτάχυνση που είχε σημειωθεί τα προηγούμενα χρόνια ενόψει της σταδιακής εφαρμογής δυσμενέστερων όρων και παροχών συνταξιοδότησης.

Στο σκέλος της δαπάνης του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης σημειώθηκε ετήσια μείωση 0,3% του ΑΕΠ, η οποία αποτυπώνει τις σωρευτικές εξοικονομήσεις από την πλήρη εφαρμογή των παρεμβάσεων που νομοθετήθηκαν την τελευταία οκταετία, σε συνδυασμό με την επιβράδυνση των νέων συνταξιοδοτήσεων μετά την επιτάχυνση που είχε σημειωθεί τα προηγούμενα χρόνια ενόψει της σταδιακής εφαρμογής δυσμενέστερων όρων και παροχών συνταξιοδότησης.

Σε επίπεδο κεντρικής διοίκησης το πλεόνασμα διατηρήθηκε σε ύψος σχεδόν αντίστοιχο με αυτό του 2016 – 2,1% του ΑΕΠ έναντι 2,2% του ΑΕΠ το 2016 – αντανακλώντας τον αξιόπιστο έλεγχο των δαπανών.

Τα έσοδα από το ΦΠΑ παραμένουν το πιο αξιόπιστο τμήμα των φορολογικών εσόδων και δείχνουν μία αυξημένη ελαστικότητα στην υποκείμενη οικονομική δραστηριότητα – αύξηση 5,5% ετησίως το 2017 έναντι αύξησης της ονομαστικής εγχώριας ζήτησης κατά 3,9% – αντανακλώντας, μεταξύ άλλων, τα διατηρήσιμα οφέλη στη φορολογική συμμόρφωση που αποφέρει ο υπερ-τριπλασιασμός στην αξία των ηλεκτρονικών συναλλαγών την τελευταία διετία.

Με δεδομένο το υπερπλεόνασμα το 2017 (4,2% του ΑΕΠ), η καθαρή επίδραση της δημοσιονομικής πολιτικής στην οικονομική δραστηριότητα το 2018 εκτιμάται ότι δε θα είναι πλέον συσταλτική -- για πρώτη φορά την τελευταία οκταετία -- εφόσον επιτευχθεί ο στόχος του προγράμματος για το πρωτογενές πλεόνασμα (3,5% του ΑΕΠ ). Η σχετική δημοσιονομική χαλάρωση και η αντίστοιχη ώθηση στην οικονομική δραστηριότητα εκτιμάται ότι θα αντιστοιχεί τουλάχιστο στο 0,4-0,7% του ΑΕΠ περίπου το 2018, σε αντίθεση με την αρνητική επίδραση της τάξης του -1,2% ετησίως στην οικονομική δραστηριότητα το 2017.